BÀN HOÀN

Ảnh: Fb Nguyễn Duy Chương


BÀN HOÀN
Bàn hoàn sung rụng dội inh tai
Chỉ biết cắn răng để thở dài
Lớn bé bung toang đâu nể mặt
Nhỏ to sụp đổ chả nương tay
Bán mua đầy dẫy nên đành vậy
Hối lộ tràn lan phải thế này
Tình thế ngàn cân treo sợi tóc
Đâu bằng thế sự của hôm nay
8/5/2024
Tú Sụn

THAM NHŨNG VẶT LOẠI GIẶC NỘI XÂM

Ảnh: Sưu tầm

THAM NHŨNG VẶT LOẠI GIẶC NỘI XÂM
Khi đất nước hoàn toàn thống nhất
Tham nhũng vặt bắt đầu manh nha
Muốn được việc cân chè, yến nếp
Cũng có khi tút thuốc, cặp gà

Loại cán bộ cấp thôn cấp xã
Đã là quan có chức có quyền
Dân quỵ luỵ chắt chiu lo lót
Trong bụng hòng ơn huệ, ưu tiên

Xin giấy tờ đến địa phương khác
Không bà con thì phải có quà
Bởi không được tự do đi lại
Chẳng biết điều thì cấm kêu ca

Rồi thời gian lên hợp tác xã
Mới sinh ra lắm chuyện nhiêu khê
Ban quản trị cũng đầy quyền lực
Bắt xã viên nịnh nọt vỗ về

Người bán hàng lương thực, thực phẩm
Cũng làm cha làm mẹ mọi người
Không đút lót đừng hòng thuận lợi
Không làm thân đừng có dễ ngươi

Một thời kỳ ngăn sông cấm chợ
Vật làm ra khó bán như mong
Hợp tác xã mua rẻ ghi nợ
Bán ra ngoài bắt được sung công

Vậy thế nên sinh ra hối lộ
Cửa hàng trưởng hoặc đám dân quân
Tốn chút quà mà khỏi ghi nợ
Khỏi sung công quá đỗi vui mừng

Tham nhũng vặt từ thời bao cấp
Dẫu không nhiều nhưng cũng khó khăn
Đại đa số người dân nghèo khổ
Sức làm ra chưa chắc đủ ăn

Rồi luật pháp dần dần ổn định
Đã đề ra vạn loại giấy tờ
Lại bắt đầu lúc “hành là chính”
Làm người dân chạy chọt phát khờ

Giai đoạn này nhận tiền là chính
Ai đút quà sẽ bị làm ngơ
Dù hồ sơ đúng như luật định
Vẫn chung chi, không có đừng mơ

Từ thủ tục hồ sơ nhà đất
Đến xin việc, xin được học hành
Có phong bao lót tay vui vẻ
Thì xong liền, giải quyết cho nhanh

Mở doanh nghiệp kinh doanh sản xuất
Tất cả đều cũng phải bôi trơn
Hết cửa này lần qua cửa khác
Tiền đủ đầy túi bọn bất nhơn

Từ Tư pháp, Giao thông, Hộ tịch
Đến Y tế, Giáo dục, Hải quan
Đâu đâu cũng có tham nhũng vặt
Đâu đâu cũng có mặt quan gian

Thôn, xã, phường, quận, huyện đến tỉnh
Quan liêm ít quan tham thì nhiều
Vài trăm nghìn đến hàng chục triệu
Khiến người dân xơ xác tiêu điều

Tham nhũng vặt hậu quả không vặt
Bởi người dân cạn kiệt niềm tin
Khiến doanh nghiệp đầu tư hạn chế
Bao người trung bất lực đứng nhìn

Tham nhũng vặt hậu quả không vặt
Đất nước nghèo bền vững là đây
Bôi lem luốc hạ tầng cơ sở
Bao xấu xa bỉ ổi phơi bày

Mấy thập kỷ chống chống và chống
Cử quan tham giữ chức trưởng ban
Thượng bất chính thì hạ tắc loạn
Cứ thi nhau ăn bậy làm càn

Đảng đã biết, trung ương cũng biết
Nhưng chúng nhiều đều khắp mọi miền
Tiền đút lót hoá đơn không có
Đành bó tay để chúng bình yên

Để đấu tranh phải cần xác định
Tham nhũng vặt là giặc nội xâm
Đã là giặc quyết tâm đánh giặc
Dù tang thương cũng chịu cam tâm

Xin hiến kế chống tham nhũng vặt
Dựa vào dân thì chống mới thành
Bọn chúng gạ, quay phim chụp ảnh
Bằng chứng này thì hết chối quanh

Quy trách nhiệm quan trên của chúng
Có cấp dưới vòi vĩnh gây phiền
Thì cấp trên phải bị cách chức
Đuổi cổ ngay tên đã đòi tiền

Cần phát động phong trào tố giác
Người tố giác cần được ẩn danh
Tố thành công cũng được khen thưởng
Thế mới trừ được bọn lưu manh

Người dân nào chạy chọt đút lót
Ủ mưu thâm tư lợi cho mình
Xúi cán bộ làm điều sai luật
Cũng đưa ra xử phạt nghiêm minh

Sở dĩ có nạn tham nhũng vặt
Cũng bởi vì “dân gian”, “quan tham”
Muốn được việc sinh ra hối lộ
Chứ đâu phải riêng quan cho cam

Quyết chống cho được tham nhũng vặt
Dựa vào dân quyết sách hàng đầu
Bao giờ hết nạn tham nhũng vặt
Đất nước ta mới được mạnh giàu
3/5/2024
Tú Sụn

HẬU QUẢ

Ảnh: Sưu tầm


HẬU QUẢ
Rừng già mù mịt khói sương bay
Gỗ quý hết rồi tiếc lắm thay
Danh mộc tìm đâu mà mạo nhận
Củi tươi dùng vậy cứ phơi bày
Thượng tầng bốn trụ còn hai trụ
Hệ thống hai tay chỉ một tay
Bởi lẽ xưa nay buông thiết chế
Bây giờ nhìn lại thấy mà cay
26/4/2024
Tú Sụn

SỞ THÍCH CỦA QUAN THAM

Ảnh: Ngô Tấn Chữ


Hoạ bài: HOÀI THẮNG CẢNH của Ngô Tấn Chữ.

SỞ THÍCH CỦA QUAN THAM
Sở thích chân dài của các quan
Chi bo rủng rỉnh biết bao nàng
Mê say liếm láp đôi bồng đảo
Mải miết dồi mài những hốc hang
Đạo đức còn gì dầu ví ngọc
Luân thường đâu nữa dẫu như vàng
Quyền-tiền đục khoét rồi hư hỏng
Tù tội-vinh hoa chỉ tấc gang
3/4/2024
Tú Sụn

PHẢI IN GIẤY KIỂM ĐỊNH

Ảnh: tự chụp


PHẢI IN GIẤY KIỂM ĐỊNH
Đi về quê giỗ cha*
Gặp phải điều uất ức
Đúng là bọn quỷ ma
Trong lòng mang cục tức

Đang tham gia giao thông
Qua trạm nam Đức Phổ
Kiểu làm tiền các ông
Thật là đáng xấu hổ

Giấy kiểm định chưa in
Thế là bắt nộp phạt
Kể mà chẳng ai tin
Họ cho là nói khoác

Hắn nói phải giam xe
Và nộp mười tám triệu
Xin xỏ hắn không nghe
Đòi xì ra mười triệu

Thương lượng hết hàng giờ
Hắn hạ còn năm triệu
Dù sao mình chẳng khờ
Nên cò kè không chịu

Thêm một tiếng đồng hồ
Kèo nèo hoài cũng nản…
Hắn nói ra xe thồ
Đến cây xăng chuyển khoản

Cây xăng đưa tiền tươi
Lấy ba mươi ngàn phí
Nhét túi trên cố ý
Để thò ra trêu ngươi

Khi trở lại đến nơi
Thấy tiền thò trên túi
Hắn nói để khơi khơi
Sao lại vô ý hử?

Vỏn vẹn ba triệu đồng
Nhét vào tay của hắn
Đưa ra đếm cũng không
Nên hai triệu ta thắng

Kể lại mọi người nghe
Dù gia hạn tự động
Muốn khỏi bị phạt xe
Phải in giấy kiểm định
22/11/2023
Tú Sụn
* 9/10 ÂL Quý Mão tức ngày 21/11/2023, cúng buổi sáng.

HOÁ BỊ CAN

Ảnh: Sưu tầm


HOÁ BỊ CAN
Một lòng thẳng thắn nói hiên ngang
Vì nước thương dân chấp bạo tàn
Dũng cảm đương đầu loài giặc bợm
Kiên trì bảo vệ lũ dân oan
Cường quyền trấn áp thành công lí
Chính nghĩa ngậm ngùi hoá bị can
Pháp luật chông chênh nên thất bại
Công bằng phấn đấu quá gian nan
19/11/2023
Tú Sụn

BÓC LỘT

Ảnh: Sưu tầm


BÓC LỘT
Đắng cay xã hội mất công bằng
Chúng nó không làm vẫn có ăn
“Lợi dụng chức quyền nhằm vơ vét
Nên người yếu thế phải nhăn răng”*
“Có câu tục ngữ người xưa nói
Xéo lắm con giun cũng phải quằn”*
Bởi thế sinh ra nhiều oán ghét
Mai đây đón nhận miếng thù hằn
28/10/2023
Tú Sụn
* Đối lưu thuỷ

NON NƯỚC CHẲNG YÊN

Ảnh: Sưu tầm


NON NƯỚC CHẲNG YÊN
Máu xương thấm đẫm khắp hai miền
Non nước đến giờ vẫn chẳng yên
Phản động nói xàm bôi chính sách
Gian manh vơ vét thấu thanh thiên
Nhân dân nhiệt huyết càng buồn bã
Lãnh đạo đa phần cũng đảo điên
Chế độ xưa nay hằng tốt đẹp
Vì sao nông nỗi phải ưu phiền
29/10/2023
Tú Sụn

THAM NHŨNG

Ảnh: Sưu tầm


THAM NHŨNG
(Độc vận)
Quan ta đa số có lòng tham
Bởi muốn mau giàu ắt cố tham
Vơ vét làm tiền nhiều, tạo nhũng
Chung chi bưng bợ lắm, đành tham
Siêu xe ước muốn cần lo nhũng
Biệt phủ thèm thuồng phải ráng tham
Cấp dưới thờ ơ càng mãi nhũng
Bề trên vòi vĩnh quá nên tham
16/10/2023
Tú Sụn

XÚI HỌC SINH NÓI DỐI

Ảnh: Sưu tầm

XÚI HỌC SINH NÓI DỐI

“GIÃ GẠO THỔI CƠM
Giã gạo thôi cơm trưa
Còn thừa để đến tối
Ai vay thì nói dối
Nhà tôi hết gạo rồi
Chổng cối lên!”*

Trích này dạy có nên
Xúi học sinh nói dối
Đúng thật là vô lối
Giáo sư tiến sĩ tồi
Xếp xó ngay!

Hèn chi xã hội này
Đa phần là lươn lẹo
Đạo đức bị bóp méo
Nghèo thì vẫn cứ nghèo
Hậu quả đây!

Kiến thức ở trên mây
Sách giáo khoa nhiều sạn
Phụ huynh vô cùng nản
Thầy cô quá bàng hoàng
Thức tỉnh đi!
16/10/2023
Tú Sụn
* Bài Đồng dao trong sách giáo khoa tiểu học.